W lipcu 1980 roku zaczęli strajkować robotnicy w WSK Świdnik i kolejarze w Lublinie. Protesty rozlały się na całą Lubelszczyznę, a w sierpniu na cały kraj. - Solidarność stała się tu wyrazem miłości do Ojczyzny - mówił podczas rocznicowej mszy św. w lubelskiej katedrze metropolita lubelski abp Józef Życiński. Dodał, że robotnicy upomnieli się wówczas o prawdę i godność. Mieli wyobraźnię i odwagę, by odpowiedzieć na wołanie papieża Jana Pawła II i zmienić oblicze ziemi.

Pierwszy impuls

Życiński apelował, by nie fałszować najnowszej polskiej historii. - Sugestie, iż polskie przemiany były wynikiem spisku ubliżają godności tych ludzi, którzy w tamtych lipcowych dniach podejmowali wielkie ryzyko - argumentował metropolita. Podkreślał, że dziś solidarność powinna przejawiać się troską o najuboższych i bezrobotnych. Specjalny list do uczestników obchodów lubelskiego Lipca przesłał papież Benedykt XVI.

Po uroczystościach w katedrze członkowie "Solidarności" i mieszkańcy Lublina przeszli ulicami miasta. Złożyli kwiaty przed pomnikami upamiętniającymi protesty robotnicze lubelskiego Lipca.

Gośćmi uroczystości byli m.in. były premier Jerzy Buzek oraz były i obecny przewodniczący "Solidarności" Marian Krzaklewski i Janusz Śniadek. - To był impuls, który zapoczątkował późniejsze wydarzenia w Gdańsku. Robotnicy zobaczyli, że mogą być razem, władza zrozumiała, że musi zacząć rozmawiać - powtarzali zgodnie politycy i związkowcy.

Pociąg "Solidarności"

Lubelski dworzec kolejowy, miejsce pierwszych w powojennej Polsce strajków kolejarzy, zamienił się wczoraj w Dworzec Historii. Dwunastu młodych ludzi w specjalnym pociągu chce przypomnieć wydarzenia tamtych dni Wszędzie, gdzie się pojawią, na dworcach będzie uruchamiane radio, w którym można będzie usłyszeć o lubelskim Lipcu. Pojawią się piosenki i wiersze z tamtych lat. W ciągu miesiąca odwiedzą 17 największych miast Polski. Dziś wagon historii stoi na Dworcu Wschodnim w Warszawie.

- Będziemy rozmawiać z ludźmi na dworcach, zapytamy, jak wspominają lato 1980 roku i co ono dla nich znaczyło. Wieziemy reprint lubelskiego pisma "Miesiące", będziemy o nim opowiadać - mówi Piotr Choroś, uczestnik akcji wagon.lublin.pl.

Wznowione "Miesiące"

Pierwszy raz od 25 lat spotkali się też w Lublinie redaktorzy i twórcy samego pisma "Miesiące".

Na I Zjeździe "Solidarności" w hali Olivii Tadeusz Mazowiecki powiedział, że to najlepsze pismo solidarnościowe w Polsce. Kolejny przygotowany numer "Miesięcy" był już na "szczotkach drukarskich", gdy wybuchł stan wojenny. Ten właśnie numer w formie reprintu został wydany niedawno przez wydawnictwo UMCS w Lublinie.